Старонка 34
 ◀  / 1324  ▶ 
2.— уздечка. Шсл.— узда. Раст.; Смоленск 151. Каня купіў ды без аброці. Касачы, Лёз. (Ксл.) Зьдзерлася з каня аброць. Крамяні, Пух. (Шсл.) Не па каню аброць. Рапан: Прыказкі 205. Ськідай аброць — во табе гэты конік. Ельн. (Дел.) Вазьмі каня на аброць. Дел. См. вобраць. ●аброцьце-ця, предл.-цю, собир., ср.— веревки, из которых делается род уздечки. Смол. у. (Дел.) ●аброчак, см. аброк 4. ●аброчна, нареч.—самоотверженно. ●аброчнасьць,-ці, ж.—самоотвержение, самоотверженность. ●аброчнік-іка, м.—жертвенник. ●аброчны-ная-нае, 1.—жертвенный. 2.—самоотверженный. 3.—(лошадь) постоянно получающая известную дачу овса. Нел. 352. Твае аброчныя коні, а мае гады ў рады бачаць аброк. Нел. Аброчная торба. (Янк. 1). ●абраб-іць-ляць,—см. под рабіць. ●абрахаць,—см. под брахаць. ●абрад-ду, предл.-дзе, м.—обряд. МГсл. ●абрадаваць,—см. под радаваць. ●абрадавацца,—см. под радавацца. ●абрадзініцца,—см. под радзініцца. ●абрадзіцца,—см. под радзіцца. ●абраджаць ( от абрадую-аеш-ае; повел.-ай-айма, несоверш., перех.—исполнять предписываемую обрядность, как напр. при сопровождении младенца ко кресту, брачущихся в церковь, покойника в гроб И на кладбище. НК: Очерки, Но. 25. ●абраджаць нябошчыка—омыть, одеть, прибрать покойника. НК: Очерки, Но. 248. ●абраз I-за, предл.-зе, зват.-зе; мн. ч.-зы-зоўзом, предл.-зох, м., 1.—образ, лик (облик, С.) Нел. 351. Абраз Божае Маці. Нел. (Наканаваў) быць подобнымі да абраза Сына Свайго. Луцк. (Письмо Римлянам, 8:29) 2.—образ. Ар.; Гсл.; МГсл.—икона. Нел. 351; Шел.; Ар.; Гсл.; Ксл.; Дел. Паглядзі, можа за абразамі ляжыць. Нел. Абразы на месьце прадаюць. Тм. Вісяць у куце абразы. Рыбчына, Сір. (Ксл.) Палажы кніжку за абраз. Бабінічы, Віц. (Ксл.) Глянь там за абразамі. Дел. Высокі пад самыя абразы стол. Гарэцкі: Песьні, 16. 3.—картина. Углядаліся на абразы. Дудзіцкі ("Бацьк.", Но. 49-50, 435-436) Калі дым разьвеяўся, пабачылі гэткі абраз: на зямлі ляжала шмат параненых. Агнявіца(Беларус, Но. 71). Ланцуг успамінаў паказаваў абразы. Шакун: Сьлед, 17. Абразы паняволеньня маюць у сабе шмат агульнага. Глыбінны (Прыйсьце, Но. 1). Калышуцца абразы далёкага. Ільляшэвіч: Сон. Хай паўстае стары абраз далёкага ціхога сяла. Крушына(Конадні, У-УІ, 42). (Антыхрыст) кажа жыхарам рабіць абраз ●абразок-зкя, предл.-зку; мн. ч.-зкі-зкоўзком-зкі-зкамі-зкох, 1.—иконка. Шсл.; Ар. 2.—картинка. Дзяцё згубіла абразок. Дел. ●абразочак-чкя, уменьш. к абразок 1,2. Дел. ●абраз II, нареч., 1.—тотчас, в сию минуту. Нел. 351; Дел. Абраз зьбегаю. Нел. Ня плач, а то абраз паб'ю. Дел. 2.—за один раз, за один приём. Дел. Абраз выпіў лек. Дел. ●абразовік-іка, предл.-іку, м.—вышитое полотенце, висящее на иконах. Ксл. Павесь заўтра новы абразовік на абразы. Цяшна, Чаш. (Ксл.). См. абразьнік. ●абразанцы-цаў,—обрезанная картофельная (корнеплодов вообще, С.) кожица. Шсл. Занясі, Міколка, карове абразанцы. Харавічы, Сьміл. (Шсл.) ●абраз-аць-аны, абрэзаць,—см. под рэзаць. ●абразіньне,( абразіньне, Нел)-ня, предл.-ню, ср.—лицо. Дел., черты лица, особенно поражающие. Нел. 351. Ён із абразіньня сабе нічога. Дел. З абразіньня ягонага відаць, што ён злодзей вялікі. Нел. ●абразьнік-іка, предл.-іку, зват. абразьніча, м., 1.—торговец образами, иконами. Абразьнік прадаець абразы. Ар. 2.—торговец картинами. 3.—вышитое полотенце, висящее на иконах. Ксл. Зьмяні абразьнік, бо ўжо брудны. Пушкары, Сян. (Ксл.). См. абразовік. ●абраканьне-ня, предл.-ню; мн. ч.-ні-няў, отгл. имя сущ. к абракаць, абракацца, 1. жертвоприношение. 2. обетование, совершение обета. Дел. Калі зо сну парвауся да абраканьня, то нэмэз (араб. малітву) не запсуе. Кіт. 84610. Зрабіце, паненка, абраканьне ў Белыя Берагі схадзіць. Дел. Купец із жаною сьнілі: "Споўніце своё абраканьне". Ельня (Дел.). Абраканьне да посту. Кіт. 2363. Колька прыстойнасьці ест? — Пяць ест: абраканьне ўчыніць. Кіт. 43а9. Абраканьне меіта (араб. нябожчыка) да мыцьця. Кіт. 49а3. (Вініц) пачаў ізноў маліцца ў рабіць перад Хрыстом вялікія абраканьні. Тат.: Кво вадыс 282. ●абраканьнік-іка, предл.-іку, зват.-іча, м.—жертвователь. ●абраканьніца, -цы-цы, ж.—жертвовательница. ●абракаць, -аю-аеш-ае, несоверш., перех.—жертвовать. Соверш. абрачы, абраку, абрачэш-чэць-чэм-чыцё—пожертвовать. Отгл. имя сущ. абрачэньне-ня, предл.-ню—пожертвование. ●абракацца-аюся-аешся, несоверш.—давать обет, Ксл.; Шсл. Калі вучыш, як мае абракаціся, калі па татарську ня ўмее, то паруску няхай абракаецца. Кіт. 86617, 87а1. Соверш. абрачыся, 1. дать обет. Ксл.; Шсл.; Дел. Ужо вы, нашы матулі, абрачыцёся памінаць сваякоў. Смол. (Дел.). Абракліся Туркі, усі недаверкі, Божай Маці Нячаеўскай кажын год дань даваці. Дел. Абраклася схадзіць у Жарэбічы. Рыбчына Сір. (Ксл.). Каб ачуняць, абраклася даць на абедню. Ст. Абраклася панядзелкаваць. Нел. Як абрачэшся, правую руку на левую ўзлажы. Кіт. 83а12. Нэмаз
Нават дробная праўка будзе карыснай. Не стаўце знакі націску, каб словы лепш знаходзілася праз пошук.
121 👁
 ◀  / 1324  ▶