аблога-гі, дат., предл. аблозе, ж. 1.—запущенная нива (предлог, Гсл., залежь С.) Нсл. 348; Ксл.; Дсл.—залежь, целина, непашь. Смл. (Даль). Узьдзерці аблогу. Нсл. Я падымаў сядні аблогу. Косы, Віц. (Ксл.) Надабе аблогу падняць на лён. Русінава, Сян. (Ксл.) Запрог коні й давай дзерці аблогі ў гэтага пана. Бельск. уезд (Дсл.) Узьдзер аблогу. Дсл. См. дзірван. Аблогаю зарасло поле. Нсл. 2.—осада. Ст. акты. Ср. аблягаць (под легчы). аблогам, нареч.: ляжаць аблогам—быть тяжело больным. Міх. Жонка аблогам ляжала. аблогаваць-гуе—заростать дерном. Нсл. 348. Ніва твая ўжо даўно аблогуе. Нсл. аблогавы-вая-вае—к запущенной ниве относящийся. Нсл. 348. Аблогавае, а не лугавое сена. Нсл. абложаць (абложыць, Дсл.)-жаю-жаеш-жае, несоверш. 1.—быть в запустении, покрываться дерном. Нсл. 348; Дсл. Поле абложыць. Дсл. 2.—дичать. Дсл. заабложаць, соверш. 1.—запустеть, покрыться дерном. Нсл. 348. У добрага гаспадара зямля не абложае, не заабложае. Нсл. 2.—одичать. Без паноў вы чыста заабложылі, жывіцё, як сьвятыя. Дсл. абложжа-жа, предл.-жу, м.—окраины луга. Ксл. Абкасіў абложжа. Копцевічы, Чаш. (Ксл.) абложны-ная-нае, 1.—к запущенной ниве относящийся. Нсл. 348. Абложнай накасіў травы. Нсл. 2.—(о болезни): заставляющий долго, не вставая, лежать в постели. Нсл. 348. У яго абложная хвароба, няборзда ачуняе. Нсл. 3.—затяжной (дождь). Дсл. Пашоў ложны дождж. Дсл. абложына-ны, дат., предл.-не, ж.—аблога (в 1-вом смысле). Нсл. 348. Пусьці каня на абложыну. Нсл. аблой-ою, предл. и зват.-ою, м.—изморозь. Ксл.—шереховатый снег. Дсл. Гэткі сяньня аблой! Лоўжа, Сір. (Ксл.) Сядні ішоў аблой. Асінава, Аз. (Ксл.) Увясну стаўся аблой. Лугі, Пор. (Дсл.) аблом-леваць, абламіць,—см. под ламіць. аблона-ны, дат., предл., ж.—поле ровное, открытое, не занятое посевом. Нсл. 348. Пусьці каня на аблону. Нсл. Усё відаць, як на аблоне. Нсл. аблоніна-ны-не—одна "аблона". Коні ходзяць на аблоніне. Нсл. 348. Аблоніну загарадзіў, няма йдзе коні пусьціць. Тм. аблонь-ні, ж. 1.—обширное, ровное пространство земли, поляна (не занятя посевом, С.) Нсл. 348. Бацькаўшчына сьнілася б мая, і лясы і ветлыя аблоні. Крушына: Лебедзь, 22. На аблоні вечар млявы лёг і слухае цішком. Крушына: Творы, 86. Аблонь, аблонь! Дзе ж ніва, дзе ж, якую дзед араў? Салавей: Сіла, 41. 2.—низменное луговое пространство. Гсл. аблоньне-ня, дат., предл.-ню, - ср.—обширное, ровное ространство земли, поляна (не занятая посевом, С.) Нсл. 348. Жаўнеры занялі цэлае аблоньне. Нсл. аблаежлівы-вая-вае—разборчивый в еде. Ксл. Парасё дужа аблаежлівае. Сухарукава, Аз. (Ксл.) аблаяць,—см. под лаяць. абладзіць,—см. под ладзіць. аблазіць,—см. под лезьці. аблажэньне-ня, предл.-ню, ср.—осада. Ксл. Ну, і аблажэньне ж гэтага гораду было! Балдыкова, Аз. (Ксл.) См. аблога. аблажыць,—см. под лажыць. аблажыцца,—см. под лажыцца. аблам-ма, предл.-ме, м. 1.—мех. Нсл. 347.—мех, шуба. Гсл.; БНсл. Поў абламу зайцаў трэба на шубейка. 2.—бруствер. Гсл. аблам-ма, предл.-ме, м. 1.—облава. Ксл. Сягодні быў аблам на ваўка. Шапурава, Сур. (Ксл.) 2.—напор, натиск толпы. Дсл. абламам—натиском, напором, Дсл. толпой. Бабы абламам пашлі ў маліны. Дсл. абламіцца,—см. под ламіцца. аблап-іць-лены,—см. под лапіць. аблава-вы-ве, ж.—облава. МГсл. аблавух-ха, м.—шапка с ушами. Нсл. 349. Аблавух надзеў, дык і ня чуе. Нсл. аблавуха-хі-усе, ж.—коническая, на бараньем меху, крытая сукном шапка с пришитыми наушниками и воротником. НК: Старцы, Но. 26. Уменьш. аблавушка-шкі-шцы. НК: Старцы, Но. 26—шапочка мужеская с ушами. Нсл. 349. Надзень на дорогу аблавушку, цяплей будзе вушам. Нсл. аблавухі-хая-хае—вислоухий. Кур. (Даль); Ксл.—с большими ушами. Шсл.—ушастый (Дсл.)—долгоухий. Кур. (Даль); Нсл.—имеющий отвислые уши. НК: Старцы, Но.26. Конь нейкі аблавухі. Ст. Купіў аблавухую шапку. Ст. Шчанё ты аблавухае. Ст. Ты дужа аблавухі. Луб'ева, Аз. (Ксл.) Аблавухі сабака, парсюк. Нсл. Асёл ты аблавухі. Дсл. аблавуша-шы-шы, ж.—белый полевой гриб. Аблавуша — грыб падобны да гаварушак і апенек, спадыспадзьдзя чорная. Каровы яе ядуць. Хведараўка, Краснап. (Бяльсл.) аблег-чы,-чыся,—см. под легчы. аблёзлы-лая-лае,—полинявший (выцветший, С.), оголенный от шерсти или волос. Шсл.; Ар. Вуй, які гадкі хлапец! нейкі аблезлы від! Ст. Работнік у скураным аблезлым кульку. ЗСД. 30.