М.Н. Крыўко, С.С. Панізнік З ГАВОРАК ПАЎНОЧНАЙ МЁРШЧЫНЫ Народныя словы, пададзеныя ў гэтым артыкуле, падслуханы і запісаны ў гаворках на поўначы Мёрскага раёна, у вёсках Бабышкі, Латышы, Дубавыя, Лявонпаль і некаторых іншых. Першыя запісы былі зроблены яшчэ ў 50-я гады мінулага стагоддзя ад мясцовых жыхароў, працаўнікоў зямельнай нівы паўночнага прыдзвінскага краю. АББАЧЫЦЬ зак. У выразе: і святых не аббачыш – пра непрадбачанае. Гэты злодзей скора з табой разбярэцца – і святых не аббачыш. АБЖАРГАЦЬ зак. Асядлаць нагамі. Абжаргаў зэдлік і соўгаіцца, як на кані. АДЖАРЫЦЬ зак. Моцна набіць, зрабіць што-небудзь непрыстойнае або выканаць што-небудзь вельмі хутка. Аджару яму палкай! Во аджаруў, дык аджаруў. Польку аджаруў, толькі – пыл стаўбом ішоў. АДЧУРЫЦЦА зак. Адчапіцца, адасобіцца, пазбавіцца. Так-сяк адчурылася ат п'янай кампаніі, а то прыстаюць да мяне і прыстаюць выпіць. АЛА-АЛА выкл., у знач. вык. Выражае пустыя размовы. Ай, толькі ала-ала. Яны там сідзяць ды толькі ала-ала. АПРЫЧ прысл. Асобна, адасоблена. Аднэй сям'ёй жывуць, а ядуць апрыч. БАСЛУЙ м., пагард. Пра тупога, дурнаватага чалавека. Што з яго хацець, гэта ж баслуй. Баслуй дурны! БЛУД м. Звычайна ў выразе: даць блуду – заблудзіцца. Як жа гэта вы не далі блуду у такой далёкай дарозі? БУЛЬКА ж. Бурбалка. Булькі пашлі па вадзе. Прапашчы, як булька на вадзе (прымаўка). ВАДЗІЦЬ незак. Нараджаць. Ейная матка усё рабят вадзіла, було болі як дзісяцёра. ВЕСЦІ незак. У выразе: весці курню – мурлыкаць. Вядзець курню каток, цёпла яму тут пры нас. ВЫВЕРНУЦЬ зак. У выразе: вывернуць кажух на другі бок – паказаць свой сапраўдны воблік. Во ён і вывернуў кажух на другі бок, і ні нада думаць, ці хітрун, ці не. ВЫРАНДЖАЦЦА незак., асудж. Недарэчна паводзіць сябе, рабіць непрыстойныя рухі, крыўляцца. Не выранджайся, вядзі сябе прыстойна, пірад чужымі ж людзьмі гэдак нікрасіва. ВЯСЁЛАШЧЫ мн. Вясёлыя хвіліны, вясёлае правядзенне, баўленне часу. Вясёлашчаў вам, дарагіі. Вясёлашчаў усей радні! ВЯТКА ж. Натоўп, гурт, чарада. Рабяты вяткамі ходзюць. Што вы ўсё збіраіцісі вяткамі?