Старонка 38
◀ / 353 ▶
8. Адсутнасць падаўжэння зычных: свіня, зеля, смецця, судзя, вяселя, гразю, збожа. Падаўжэння няма і ў слове сёння, гэта прыслоўе вымаўляецца дваяка: сёня, сёдня. 9. Замест націскнога а (я) у дзеясловах прошлага часу мужчынскага роду вымаўляецца о(ё): даглядоў, пагноў, узёў, зьнёў. Гэта ж пашыраецца і на іншыя словы, дзе перад ў ёсць націскное а: зоўтра, проўда. 10. Жаночыя імёны па бацьку скланяюцца не як назоўнікі, а як прыметнікі, г. зн. ва ўсіх склонах, апрача назоўнага і вінавальнага, маюць аднолькавы канчатак -ай: у Ніны Міхайлаўнай, аддоў Галіне Мітрафанаўнай, гаварылі аб Дар'і Мікалаяўнай; у назоўным склоне — Ніна Міхайлаўна, у вінавальным — Ніну Міхайлаўну (параўн. прыметнікі жаночага роду адзіночнага ліку, якія ў назоўным і вінавальным склонах маюць сцягнутыя формы: трава зялёна, траву зялёну). 11. Нярэдкае выкарыстанне паланізмаў: апона — пакрышка, асабоўка — асабістая легкавая машына, бамбовяц—бамбардыроўшчык, гавэнда—гутарка, дзісь— сёння, камаш — чаравік, кіроўнік — кіраўнік, ксёншка— кніга, лятарня — ліхтарык, мейсцо — месца, ровар — веласіпед, цёнгля — заўсёды і інш. 12. Вымаўленне некаторых уласных назваў і ўтварэнняў ад іх адрозніваецца ад літаратурнага, напрыклад: не Шчучын, а Шчуцін (у нас усе кругом кажуць Шчуцін. І дзяды нашы так гаварылі); не бёрштаўскі, а бярштанскі (Ці пайдзе сёдня бярштанскі аўтобус?); не Уладзімір, а Уладзімір (Маго бацька завуць Уладзімір Уладзіміравіч). З дыялектных слоў, запісаных у вёсцы Бершты, у гэтай падборцы пададзены толькі такія, якіх няма ў «Дыялектным слоўніку (З гаворак Зэльвеншчыны)» П. Сцяцко (Мн., 1970) і «Матэрыялах да слоўніка Гродзенскай вобласці» Т. Ф. Сцяшковіч (Мн., 1972). Выключэнне складаюць адзінкавыя словы, значэнне якіх у гаворцы вёскі Бершты разыходзіцца са значэннем, зафіксаваным у памянёных слоўніках, напрыклад: сыновец, швайка і інш. АБГАЛАШЫЦЬ зак. асудж. Абабраць. Што калі ат суседавых дзяцей адбою німа, усёнькі наш сат абгалашылі.
Нават дробная праўка будзе карыснай. Не стаўце знакі націску, каб словы лепш знаходзілася праз пошук.
81 👁
◀ / 353 ▶