- алёс,-су, предл.-се. м. 1.—мокрое место. Дсл.; Гсл. Косяць алёс. Каленідава Пар. (Дсл.). 2. топь, зыбкое место. Бабр., Н. (Нсл. 5). У валёс заехаў. Нсл. 3. лесное болото, где растет трава. Ксл. У валёсе накасілі шмат сена. Хмары Куз. (Ксл.), У нашай мясцовасьці шмат алёсу. Косы Віц. - алёсавы-вая-вае—алоевый, составленный из сабура. Нсл. 5. Алёсавая настойка. Нсл. - алякнуць,—см. под лякаць. - алякнуцца,—см. под лякацца. - аляндар-ара, предл.-ару, зват.-ару; мн. ч.-ры-роў-ром, мн. ч., предл.-рох, м.—арендатор, откупщик. Баўтрук аляндар згубіў. ЧЧ.(Б. Студіс, ІІ-1969, 79). Гінем усе ў валяндара. Тм. См. ляндар. - аляндарка-ркі-рцы, ж.—арендаторка, откупщица. См. ляндарка. - аляндаваць-дую-дуеш-дуе, несоверш., перех.—арендовать или держать откупом. Чаму ты свайго дому ня збудуеш, ды чужы дом аляндуеш? ЧЧ: Песьні 90. См. рандаваць. - аляскаш, предл. и зват.-шу, м.—саладушнік. Лук'янова Бельск. у. (Дсл.) - алі, аль, союз.—или. Ад дзела лытаеш, алі дзела пытаеш? Пск., Пушк.(Ч. 103). Вось вязець мужык на вясельле алі на сьвята бочку віна. Тм. 75. Ці ад дзела лытаеш, аль дзела пытаеш? Боўдзіна (Ч. 176). См. ай. - алі, союз.—но. (Нсл. 5), однако. Алі я табе не казаў гэтага. Нсл. - алі, частица.—разве. Нсл. 5. Алі ўсі ўжо грошы?. Нсл. - аліб, нареч.—только бы. Нсл. 5. Аліб пераказы ня было. Нсл. - аліж,—см. под алёж. - аліндар-ара, предл.-ару, зват.-ару; мн. ч.-ры-роў-ром-роў-рамі-рох, м.—арендатор. Панскі аліндар як прыстаў да дзядзіны. Багушэвіч: Дзядзіна. Аліндар казу браць. Тм. - аліва-вы-ве, ж.—деревянное масло. Растсл.; Дсл.; Нсл. 363. смазочное масло, Ксл. оливковое масло. Алівы купі да царквы. Нсл. Купі ў краме алівы — няма чым кашу закрасіць. Дсл. Купі алівы. Інькава Парэцк. (Дсл.) Купі алівы заліваць арпу. Касачы Лёз. (Ксл.). Рыбу смажылі на аліве. Нсл. - алівэс-су, предл.-се, м.—столетник, [Aloe arborescens Mill] Ксл. Ёй даюць піць алівэс, бо ўжо замучылі сухоты. Азярэцк Сян. (Ксл.). - аліўны-ная-нае—относящийся к деревянному маслу. Нсл. 363. Аліўная пляшачка. Нсл. Дух аліўны. Нсл. - аль—сокращенное алё. - аль,—см. под алі. - альбо, альбож, альба,—см. под або. - альховіна,—см. под вольха. - альфа-фы, ж.—название первой буквы греческого алфавита. Альфа й омэга—начало и конец; основное, главное. Ад альфы да омэгі—от начала до конца. - альса-сы, ж.—болотный сенокос, иногда с ольховыми деревьями, Ксл. болотный сенокос с бывшими или находящимися ольховыми деревьями. Сядня касілі ў вальсе. Азярэцк Сян. (Ксл.). Будзем касіць альсы. Кайтанова Куз. (Ксл.) - альсавіна-ны-не, ж.—болотистое место, пересекаемое ручьем(последнее не обязательно, С.). Лук'янова Бельск. у. (Дсл.). - альсе-ся, предл.-сю, ср.—болото среди леса, заваленное деревом. Бабр., Слц. (Нсл. 5). Якое альсе, ні прайці, ні праехаць. Нсл. - альшанік-іка, предл.-іку, м.—плод яблони, получившийся от прививки ольхи. НК: Очерки, Но. 813. - альтана-ны-не, ж.—мезанин. Нсл. 5. Дымляніну ў вальтане павесілі. Нсл. Уменьш. альтанка-нкі-нцы, ж.—мезанин. Гсл. - альтанка-нкі-нцы, ж. 1. беседка(в саду, Нсл.). Нсл.; Гсл. 2.—см. под альтана. - алю-гату, междомет.—восклицание с оттенком негодования. Дсл. Алю-гату не саўражай—(не мели чепухи). Лук'янова Бельск. у. - алюдзяць,—см. под людзяць. - алюкаць-аю,—см. под люкаць. - алюн-ну, предл.-не, м.—квасцы. МГсл.; Ксл. Купі алюну на грыўню. Стрэлка Беш. (Ксл.). - а мо', сокращ. из а можа (Нсл.; Ар.)—а может быть. Нсл.; Ар. А мо' гэта й праўда? Ст. А можа ты ня хочаш з імною іці? Семянцова Беш. (Ксл.). А можа не дарма зьезьдзім? Нсл. - амовіць-аўляць,—см. под мовіць. - амовіцца-аўляцца,—см. под мовіцца. - амоўка-кі, дат., предл. амоўцы, ж. 1. оговорение, осуждение, Нсл. 363. оговор. Плюнь на людзкую амоўку. Нсл. 2. ошибка в словах, омолвка. Нсл. 363. Прабач, пане, гэтую амоўку. Нсл. - амоўчыць-аўчаць,—см. под маўчэць. - амамляць-яю-яеш-яе и амамлеваць, (Нсл.)-люю-люеш-люе, несоверш., перех.—обаять, вводить в обман, ослеплять. Нсл. 363. Амамлюй каго хочаш, а мяне не амаміш. Нсл. Соверш. амаміць-млю-міш-ме, Нсл. 363. - амамляцца-яюся-яешся и амамлевацца (Нсл.)-лююся-люешся, несоверш.—повергаться обаянию, увлекаться льстивым обманом. Нсл. 363. Не амамлюйся салодкімі гаворкамі ягонымі; здурэеш, калі амамішся. Нсл. Соверш. амаміцца-млюся-мішся. Нсл. 363. - амана-ны, дат., предл.-не, ж.—прельщение, обман. Нсл. 363. Ты ня бачыш, што гэта адна амана толькі. Нсл. У ваману пусьціўся. Нсл