крактуха-хі, дат., предл. крактусе, ж. —лягушка, издающая звуки похожие на кряхтенье("крактаньне"). Сьпягліца. Жабы бываюць крактухі й кукаўкі. Сьпягліца. кралі,—см. под каралі. крама-мы, дат., предл.-ме, ж.—лавка. МГсл.; Ар.; Шсл.; Пустыр Сір. (Ксл.); Гсл. Аж не прабіцца ў краму за народам. Ст. Крамы замкнуты, Жыды сьвяткуюць. Нсл. Уменьш. крамка-мкі-мцы—лавочка. Ар. Не вялікая крамка, ды ўсяго шмат. Нсл. 251. Няма тае крамкі, каб прадаваліся мамкі. Послов. Нсл. крамачка-чкі-чцы, ж. уменьш. к крамка —мелочкая лавочка. Ар. Жыд крамачку паставіў ля свайго двара. Нсл. крамённы-ная-нае, прилаг. к крэмень, —сделанный из кремня, кремнёвый. Ар. крамянасьць-ці, ж.—упругость здорового тела. Гсл. Ср. крамяны. крамяніць-ню-ніш-не, несоверш.—противополагается глаг. кажанаціць. НК.: Очерки, Но. 717. крамяны-ная-нае. Пск., Смл.(Даль)—крепкий телесно; живой, подвижной, совершенно противоположный "кажанатаму". НК.: Очерки, Но. 717, (о теле, С.) крепкий, плотный, (Гсл.); Растсл. упругий (о теле). Андрэй...сам такі шчытны, крамяны. ЗСД. 17. Там адна мая дзяўчына —у яе крамянае цела. Тм. 185. Хвігурка яе прыемна круглілася крамянай паўнінёю. ЗСД. 325. Нареч. крамяна. Гсл. Ср. ст. крамяней. Гсл. крамзель, междомет. — крамзень,—выказуе выцень курка стрэльбы аб крэс: щелк! Злажыўся стрэльбаю; клянсь — ня паліць, крамзель з другога — не пячэць. Тарас на Парнасе. Я злажыўся, крамзень! Ані пшыкнула, я ізноў навёў курак, крамзень, толькі іскры, а заяц тым часам уцёк. Нсл. 252. крамнік, -іка, предл.-іку, повел.-іча, м. —владелец лавки или продавец в лавке, лавочник, (МГсл.); Ар. саделец в лавке. Ні воднага крамніка няма ў крамах. Нсл. 251. Крамнік увесь дзень таргаваў. Сянно(Ксл.). Па сяле езьдзе Бэрка крамнік. Ст. крамніна, (Шсл.; Іг.) крамніна, (Гсл.), крамніна, (Ар.)—фабрикат, фабричные изделия, продаваемые в лавках. Гсл., мануфактура, ткани. Шмат крамніны навезьлі да крамы. Ст. крамніца-цы-цы, ж. к крамнік. Ар. крамнічыха-ыхі-ысе, ж.—жена "крамніка". Ар. крамны-ная-нае—лавочный, купленный в лавке. Ар.; Гсл.; Шсл.; Растсл. У яго ўся крамная адзежа. Ст. У Грышкі крамная кашуля. Дабрамысьль Лёз. (Ксл.). Крамнае сукно. Нсл. Падзер маю кашулю крамную. Жукова Імгл.(Косіч 35). Купі, мілы, крамную сарочку. Росуха Імгл.(Косіч 39). крамсель-ля, предл.-лю, м.—кремневое ружьё. НК.: Под. пос., Но. 86. крамселька-лькі-льцы, ж.—крамсель. НК.: Под. пос., Но. 86. крамсель-еля, предл. и зват.-елю, мн. ч.-селяў, м.— ружьё. НК.: Очерки, 520. крамселька-лькі-льцы, ж.— ружьё. НК.: Очерки, 520. крамсельнік-іка, предл.-іку, зват.-іча, м.— стрелец из "крамсяля". НК.: Очерки, Но. 545. крант—кран. Гсл. крануты,—см. под кратаць. крануць,—см. под кратаць. кранucца,—см. под кратацца. крапанікі-каў—кишки с начинкой. Ксл. Крапанікі ("крыпанікі") надзяюць моркаю, грыбамі, яблыкамі. Альшанікі Беш. (Ксл.). крапанка-кі, дат., предл. крапанцы, ж. —начинка. НК.: Очерки, 7. Люблю ўсё з крапанкаю. Лужасна Куз. (Ксл.). крапаны-ная-нае—с начинкой, НК.: Очерки, 7. начиненный, област. крыпаты. НК.: Очерки, Но. 209. Крапаны пірог. НК.: Очерки, 7. Крапаныя бліны. НК.: Очерки, Но. 209. крапясты-тая-тае—покрытый крапинками, крапчатый. Уменьш., ласкат. крапясьценькі—покрытый точечками, пестренький. Гсл. крапіўнік-іка, предл.-іку, зват.-іча, м. —цыпленок, родившийся в неизвестном для хозяев гнезде. НК.: Очерки, Но. 803. крэўчык,—см. под кравец. крэпіцца-плюся, крэпішся, несоверш. 1. укрепляться(поправляться, С.), после болезни. Бацька крэпіцца патроху. Нсл. 2. подкрепляться. Крапіся на дарогу. Нсл. Соверш. пакрапіцца-плюся, пакрэпішся —основательно подкрепить силы едою. Шсл. Пакрапіўся добра: магу цярпець аж да вечера. Ст. Ср. пасілкавацца. крапчэць-эю-эеш-эе, несоверш. 1. крепчать, становиться крепче, сильнее. Нсл. 256. Мароз крапчэе, пакрапчэў. Нсл. 2. здороветь, поправляться в здоровьи. Нсл. 256. Тата крапчэе. Нсл. 3. делаться тугим. Нсл. 256. пакрапчэць, соверш. к крапчэць 1, 2, 3. Гуж пакрапчэў. Нсл. крапчыня-ні-ні, ж.—крепость чего-л. краса-ы, ж. 1. красота. Шсл. Ты, каса мая, краса дзявоцкая, каму ж ты, краса, дастанешся? Красновічы Сураск.(Сержп.: Отчет, 12). Мне й ад квасу дасьць Бог красу. Послов. Лядцо Пух. (Шсл.). 2. цвет ржи и трав. На жыце ўжо краса. Ар. 3. кличка коровы. Куды, Краса? Ар. красала-ла, мн. ч.-лы-лаў, ср.— огниво. Гсл.; Даль. См. красіва, крэсіва, крысала. красамоўства-ва, ср.— красноречие. Гсл. красаваць-сую-суеш-суе, несоверш.—цвести(по отношению к ржи и травам, Ар.). МГсл. Соверш. адкрасаваць, 1. отцвести(о ржи и травах, С.). Шсл. Жыта ўжо адкрасавала. Ст.