Старонка 746
◀ / 1324 ▶
Нсл. 310. Да азану (араб., гуканьне пяцьцём на малітву) што ест належнага, ведайце, мусульмане. Кіт. 9066. Аддай належныя імне грошы. Нсл. За не належнае дзела ўзяўся. Лужасна Куз. (Ксл.). Не належнае табе робіш, бярэш. Нсл. 2. соответствующий, нужный или подходящий для данного случая; надлежащий. належыць, Шсл.; Ар. наляжаць, МГсл.; Нсл.-жу-жыш-жа, несоверш. да каго, 1. принадлежать, Шсл.; МГсл.; Ар. принадлежать, относиться. Нсл. 310. Гэта ўсё поле належыць да калгасу. Ст. Я да гэтага не належу і ніколі не належаў. Ст. 2. относиться (, касаться, С.) Нсл. 310. Гэта да мяне не належыць—это меня не касается. Нсл. належачы, прич. наст. вр., 1. принадлежащий. Нсл. 310. Тыя рэчы, да цябе не належачыя, пабраў. Нсл. Мы гаспадар усіх абывацелей панства нашага Вялікага Князства Літоўскага і земль к яму належачых, Рускіх, Жамойцкіх і іных, да аднакавае роўнае вольнасьці прыводзячы усіх падданых вольных і шляхоцкіх ад верху менаваных і якім-колечы іменям названых поцягляй і павінасьцяй ад сёгачасу на ўсі патомныя часы выймуем і вызваляем вечнымі часы. Стт. 141. То ўсе мы й патомкі нашы вялікія князі літоўскія даваці будзем павінны толька Літве, Русі, Жамойці, родзічам старажытным і ураджэнцам Вялікага Княства Літоўскага і іных земль, таму Вялікаму Княству належачых. Стт. 129. 2. надлежащий, Нсл. 310. какой следует, соответствующий, нужный или подходящий для данного случая. Кажнаму чалавеку павіннасьць дзеці свае ўчыць да веры мумульманскай і спосабу належачага. Кіт. 4068. Рабі належачым спосабам. Нсл. належыць, прошл. вр. належыла, Нсл.; Шсл. наляжала, Нсл., безлич.—должно, надобно, Нсл 310. надлежать. Шсл. Належа, належала табе паслухаць пана. Нсл. Усё зроблена, як належыць. Ст. Належыла зрабіць так, як казана. Нсл. На іскрыпцы рэжа, як належа. Гсл. Як належа ў іскрыпку рэжа наш музыка, наш Улас. Купала: Адвечная песьня. Аддасьць каму належыць зекат, каму фітрэ (зекат, фітрэ. араб., род царкоўных платаў). Кіт. 17615. Кланяйся, што належыць да нэмазу (араб. малітвы). Тм. 8467. зналяжаць-жу-жыш-жа, несоверш. да каго, 1. принадлежать. Нсл. 214. Ср. зналежана, зналежны. 2. относиться. Нсл. 214. Да мяне гэта не зналежа. Нсл. належыцца, -ыцца-аецца—полагаться, причитаться. Гэта імне належыцца з права—это мне полагается по закону. налепка-пцы, м.—лепное украшение. Гсл. налесьнік-іка, предл.-іку, м.—тонкий пшеничный блин, сложенный вчетверо или ввосьмеро, и потом слегка поджаренный на масле или сале, НК.: Очерки, 207. тонкий пшеничный блин. Нсл. 311. налета, нареч.—на будущий год, Гсл.; Ар. на следующий год. Шсл. Во Табе, Божанька: гэта прыспары, а налета яшчэ наразі. Дсл. 31. Грошы заплачу на лета. Гсл. Налета, калі хто будзе жыў, будзем рабіць начай. Ст. Налета будзем пахаць лён. Пустынкі Сян. (Ксл.). Ой, судзі Божа табе аддаць, хоць ня сёлета налета, у гэту пару, як гэта. Старадуб (Жив. Старина, 1910, 1, 98). налетнік-іка, предл.-іку, зват.-іча, м.—нанятый для краткосрочной работы (летом,) НК.: Очерки, 630. налецьце-ця, предл.-цю, ср.—будущий год. Нсл. 311; Пархв.; Гсл.; Ксл. Бог ведае, як будзе налецьце. Нсл. да налецьця—до будущего года. 1г. Бульбы ня стала да налецьця. Ант. 43. Яны даўно сказаліся сабе, што любяцца і змовіліся чакаць да налецьця. Дзьве Душы 24. Хлеба да налецьця ня стане. Гсл. Трэба ждаць да налецьця. Нсл. Загадаю загадку: выкіну на градку, няхай мая загадка да налецьця ляжыць (пасеянае жыта). Рапан. 322. Ну, Карнеевіч, хваліцеся, ці шмат у вас жыта? можа б вы імне да налецьця хоць пудоў зь дзесятак? Косіч 54. к налецьцю—на будущий год. К налецьцю аддам вучыцца. Навікі Віц. (Ксл.). налётацца,—см. под лётаць. налётны-ная-нае—прилетевший с чужой стороны. Дсл.( под галубец). налягаць,—см. под налегчы. наляпаўшы абы як—аляповато. МГсл. наліха, нареч. 1. очень (хорошо), Нсл. 310. на славу. Наліха харошы, крэпкі, злы. Нсл. 2. наліха, в знач. вопр. нареч.—к чему, для какой надобности? Нсл. 310. Наліха імне гэта шапка? Нсл. Наліха ты ўзяў яго із сабою? Нсл. налітак-тка, предл.-тку, м.—налитое смолою или воском яйцо. НК.: Игры, 33. налітка-ткі, дат., предл. налітцы, ж.—ковен или кружка, из которой льют на печку в бане. Ксл. Уменьш. налітачка-кі, дат., предл. налітачцы. Ксл. Уськінь ты імне налітачкі дзьве, пакуль я папарусяа. Сухарукава Аз. (Ксл.). наліўны-ная-ное—наливной (, созревший, сочный: о плодах, зерне). (Пара) наліўной малінаю ў роце растае. Лойка: Л. песьня. налічыць,—см. под лічыць. налпа-пы, дат., предл.-пе, ж.—обезьяна. МГсл.; Ар.; Гайнін. Во дзе налпы на матузе. Тат.: Кво Вадыс, 226. налухціць,—см. под лухціць. налузаць,—см. под лузаць. налупежыць-ыцца,—см. под лупежыць. налупіць,—см. под лупіць.
Нават дробная праўка будзе карыснай. Не стаўце знакі націску, каб словы лепш знаходзілася праз пошук.
80 👁
◀ / 1324 ▶