ПРИЛОЖЕНИЕ
А
ажно, союз объяснительный—так что даже.
алавік-ка, предл.-ку, м.—карандаш. См. алавянік.
Г
— К слову "гара".
у гару—вверх. Ар. Угару падняў. Ар.
на гару, (перен.)—в руку, в пользу кому-либо. Дсл. Балюча, але плакаць сорамна: гэта дзяцём на гару. Смл. у. (Дсл.).
— К слову "гасьціны".
4. о театре, спектакле—гастроли.
гасьціны дажонныя—гощение по случаю окончания жатвы. НК.: Пособ. 118.
гасьціны неспадзяваныя—сборище неожиданных гостей. НК.: ПИТ. Но. 9.
гасьціны ведамныя—сборище считанных (т-е. ожиданных, С.) гостей. НК.: ПИТ. Но. 9.
гасьцінцавы-вая-вае—относящийся к большой торговой дороге ("гасьцінцу"). Нсл. 120. Гасьцінцавыя масткі. Нсл.
Р
раньне-ня, предл.-ню, ср.—утро. МГсл.; Растсл.; ПНЗ; Нсл. 555; Шсл.; Ксл.; Арл.; Раз. (Даль). Праспаў усё раньне. Хацімшчына Куз. (Ксл.). Вялікім раньням прышоў двору. Нсл. См. раніца.
В
варагі, единств. ч. нет.-гоў-гом, мн. ч., предл.-гох, м. 1. козни. Калюга.
2. мн. ч. от вораг.
варажба-бы-бе, мн. ч. варажбы-баў, ж.—гадание. Ар.; Пустынкі Сян. (Ксл.); Гсл.
варажбіт-іта, предл.-іту, зват.-іце, мн. ч., дат.-том, мн. ч., предл.-тох, м.—гадальщик, (Гсл.) знахарь. Ар.; Доўжа Куз. (Ксл.); ЗСД 163.
варажбітка-ткі-тцы, ж.—гадалка, (Гсл.) гадальщица, знахарка. Ар.; Ісачкова Аз. (Ксл.).
Ц
— К слову "цягці".
прасьцягаць, -аю-аеш-ае, несоверш.—простирать, распространять. Соверш. прасьцягці-ну-неш-не—простереть.
прыцягаць[прыцягаваць, Нсл. ]-аю-аеш-ае, несоверш. 1. перех.—притаскивать, приволокать. Нсл. 516. Прыцягавайце (прыцягайце) мяхі з току. Нсл.
2. доезжать с тяжелой укладью. Нсл. 516. Прыцягавайце нанач да карчмы. Нсл.
прыцягці, соверш. к прыцягаць 1,—притащить. Нсл. 516; Ар.; Шсл. Ледзь прыцягнулі калёсы. Нсл. Нашто гэтую заразу прыцягнулі ў хату? Ст.
2. соверш. к прыцягаць, 2. Нсл. 516. Ледзь прыцягнулі двору. Нсл.
— К слову "цяць".
уцяць, утну, утнеш, утнець, утнём, утніце, 1.—больно ударить. Шсл. Так і ўцяў яго! Ст. Што ўцяў, то ўехаў. Рыбчына Сір. (Ксл.).
2. укусить, угрызть. Шсл. Цьвярды яблык — аж зубамі ня ўцяць. Ст.
3. вбить что-л. острое во что-л. Ібрагім аднаму бацвану сякіру ў шыю ўцяў. Кіт. 78а11.
4. отрубить. МГсл.
уцяцьце рукі—отсечение руки. Стт. 1528, чл. Несоверш. уцінаць-аю-аеш-ае. Збрадліваму кату хвост уцінаюць. Варсл.
97 👁