ватоўка-ўкі-ўцы, ж.—верхняя, короткая с рукавами, женская одежда на вате. Ар.; Азёркі Беш. (Ксл.); Шсл. Насіў картовую ватоўку. Лось(Ускалось, Но. 7, 12). Апранí ватоўку, каб цяплей было. Крамяні Пух. (Шсл.). вата-ты, ж. 1. вата. Амельна Пух. (Шсл.). 2. таптун. Шсл. Возьмем вату ды пойдзем лавіць рыбу. Амельна Пух. (Шсл.). вавула-лы, м.—увалень. МГсл. вавёрка-ркі, дат., предл. вавёрцы, ж., област.—белка. МГсл.; Ар.; Раіны Аз. (Ксл.). ваўхвіць-вю—лечить. ПНЗ. ваўка-ўкі, ж.—рана. ПНЗ. ваўкалака-кі-ку-ку-кам, предл.-ку, м. —оборотень, принявший вид волка. Радзіла паня. Ваўкалака прышоў і ўкраў. Дзяніскавічы НЗ.(Шэйн, ІІ, 162). Пан гэты быў ваўкалака. Тм. 163. Галасіста ж на сьвітаньню засьпяваюць пеўні, — ваўкалака аблятае неахвоча, гнеўны. Гарун. "Ваўкалака" — назоў казкі пра ваўкалаку. Я. Г-кі: Казкі, Но. 2, стр. 14. Ляскаў зубамі, як галодны ваўкалака. Цэлеш: Ярылаў агонь. У цёмным лесе жывуць машэка а ваўкалака. Цэлеш: Ярылаў агонь. ваўкарэз-за, предл. и зват.-зе, м.—огрызок волчий, руг. на животных, Нсл. 62. волчья сыть. Гсл. ваўкарэзіна-ны, общ., единств.—бранное на лошадь и рогатый скот; годный только на зарез волку, Ар. животное, заслуживающее быть съеденным волком. Нсл. 62. Гэта ня конь, а ваўкарэзіна нейкая. Ст. Ня ўвернеш ніяк гэтага(гэту) ваўкарэзіну. Нсл. 62. Тпру, ваўкарэзіна! Гсл. ваўкаўня-ні-ні, ж.—яма, приспособленная для ловли волков. Ар. Сьцюдзена, як у ваўкаўні. Ар. ваўняначка-чкі-чцы, ж.—какой-то гриб. Аш.; Ск. варэнікі( один варэнік)-каў—грибы, употребляемые в пищу варенными. ваўняны-ная-нае—шерстяной. Гсл. ваўчуг—стальник полевой, раст. Гсл. ваўчыны-ная-нае—волчий. Шукайце ваўчынага шчасьця. Лынькоў: Воўчы лог (Калосьсе, Но. 2, 1935, стр. 98). См. ваўчы. ваўчыца-цы-цы, ж.—самка волка, волчица. ваўчавы-вая-вое—глазной. МГсл. ваюн-юна, предл.-юну, зват.-юне; мн. ч., дат.-нох, мн. ч., предл.-нох, м.—воин, боец. Ну, мароз аддзяржаў — ваюн гэткі. Дсл.( под адзяржаць). вэн! междомет. — вон. Я на яго: вэн! уцякай з мае хаты. Дзьве Душы 153. веда-ды-дзе, ж. 1.—знание(постигаемое нашим умом, наука, С.); МГсл. Гэтыя кнігі апрацаваны зь вялікай ведаю справы. Геомсл. 3. Веда надзімае, а любоў будуе. Луцк.: І ліст да Карынцян, 8:1. Вучыце народ, аддавайце яму свае веды. ЗСД 43. 2. наука. ведама, нареч. 1. в знач, безл. глагола—известно. МГсл.; Нсл. 105. Табе ведама, што я гэтага ня люблю. Нсл. І без папа ведама, што ў нядзелю сьвята. Послов. Войш. 2. вестимо(само собою разумеется, С,), известно. Нсл. 105. Ведама, хітры чалавек. Нсл. 3. конечно. Ар.; Войш. Ці любіш ты верашчаку? — Ведама люблю. Ар. ведамасьць-ці, ж.—известие. Кіт. 25а11, 65615. ведаме, нареч.—заведомо. Калі б хто злодзея прылічнага ведаме ў доме сваём хаваў, усю шкоду, каторая бы ся чараз таго злодзея стала, будзець павінен плаціці. Стт. 491. ведамец-мца, предл.-мцу, зват.-мча, м. —знаток, эксперт. Значение слова "ведамец" стоит в тесной связхи со значением слова "ведаць". Пры гранічэньню маюць быці ведамцы тых граніц. Мен. Акты. См. зналец. ведамка-мкі-мцы, ж.—известие. Дз. З нашых ведамак, зыбраных у Браслаўскім пав. "Крывіч", Но. 11, 1926 г., стр. 116. ведамы, ср. ст. ведамшы—знакомый. Кіт. 5а14, 7а5, 16а16, 26а5, 7569,-5а12, 13. ведамны-ная-нае—известный. НК: Очерки, 74, Но. 163; Ксл. Ён у нас ведамны гіцаль. Лужасна Куз. (Ксл.). веданьне-ня, предл.-ню; мн. ч.-ні-няў, 1. состояние по глаг. "ведаць"( обладание какими-л. сведениями, С.), знание чего-л. Мл.; Шсл.; Ксл. Мы вялікі князь Вітаўт даем веданьне ўсім, хто на сей ліст узозрыць. Ліст Вял. кн. Вітаўта. Каб веданьне, што так будзе — не рабіў бы. Латоўшчына Куз. (Ксл.). Каб веданьне, ідзе тавалішся, валей бы там сеў. Кур. Каб веданьне, ніхто б так не рабіў. Ст. Калі б веданьне, ня рушыўся б з двара. Нсл. 104. да веданьня—к осведомлению, что бы знать, Гсл. к сведению. Гэтыя паперы толькі да веданьня. Гсл. 2. известие. Нсл. 104. Веданьня ніякага няма аб ім. Нсл. Веданьня не далі, што тата хворы. Нсл. ведаць-аю-аеш-ае; повел.-ай-айма, несоверш., перех. 1. (постигать нашим умом, С.) знать(иметь сведения о ком-чем-л., С.) Ар.; Шсл.; Кіт. 9613, 76614, 109а5. Ніхто ня ведае, як хто абедае. Послов. НК: Очерки, 194; Ар. Калі ня ведаеш, дык валей маўчы. Нсл. 127. Ведае ён толькі з носу ды ў рот. Ст. Каб яно сьвету ня ведала. Ар. 2. знать, понимать, сознавать, отдавать себе отчет в чем-л. Ведаю, чаго вы хочаце. Ар. Ён сам ня ведае, куды падацца. Ведай, як пытаць, так і адказаць. Кіт. 3769. Барысе! даведайся свае кумы, бо яна сягодні памрэць. Сакуны, 46.