рок 2. Жыбуры — дробныя кавалачкі дрэва. Быстрыца Астр. Набраў жыбуроў, шчабні якой. Ракаўскія Швянч.
ЖЫВАВЫ, ЖЫВАЛЫ прым. 1. Жывучы. Кот жывавы — яго б'юць, а ён усё жыве. Дзяніскавічы Ганц. 2. Тое ж, што і ж в а в ы. Баба жывава: усё бягом і бягом. Дзяніскавічы Ганц. Яна яшчэ жывала баба: рухава, быстра ходзіць. Альхоўцы Лях.
ЖЫВАКОСТ, ЖАВАКОСТ м. бат. Жывакост, рагулькі. Жывакост дзікі і гародні; як палом, косці зрастаюцца лучшы, як жывакост прыкладаюць. Граўжышкі Ашм. Накапала корню жывакосту, а патом з салам змяшала і прыкладвала к пяты і закручвала так жа, как канпрэс [костка балела]; высахніць, как шчэпка, і, дзе палом, прыкладваецца і зрасцецца. П'юць на водке, еслі каму біркулёз; доўга нада піць. Скрыпчына Лудз. Жывакост растёт, как дзівасіл. У жывакоста, як у дзівасіла, лісты. Шалкуні, Прэдэ Даўг. Жавакост піць, як бронхі баляць. Жавакосту каранёў нацерці — і добра зажываіць. Шамялі Брасл.; параўн. польск. żywokost 'тж'.
ЖЫВАСІЛ м. Тое ж, што і д з і в а с і л. Жывасіл расце ў гародзе. Мсцібава Ваўк. Корань жывасілу ад жывата п'юць. Рудня Астравітая Чэрв.
ЖЫВАТНІЦА ж. 1. мед. Панос. Жыватніца ў яга, рэжыць у жываце, бурчыць. Груздава Паст. 2. м. і ж. перан. экспр. З вялікім жыватом. ∇ Кап свету ні відзяў, жыватніца гэнты! Груздава Паст.
ЖЫВАТОК м. памянш. да ж ы в о т 1. Жываток у малога балеў, плакаў усю ноч. Альхоўцы Лях.
ЖЫВАЦЕЦЬ незак. мед. Хварэць на панос. Як цялёнак жывацеіць, то гэта панос у яго, нада ячменя заварыць і папаіць. Кураполле Паст.
ЖЫВЕЙ прысл. Хутчэй, шпарчэй. Ідзі жывей! Лісна В.-Дзв.
ЖЫВЕНЁ н. Жыўленне. Ваўчыха пашла на жывенё. Альхоўцы Лях.; параўн. польск. żywienie 'тж'.
ЖЫВЕЦ м. вет. Макрэц. Жывец міш капытоў у каровы. Быстрыца Астр.
ЖЫВЕЦ м. Дрэнна вырабленая шкура. Як кожа невыраблена — жывец. Альхоўцы Лях. Скура недаквашана, жыўца ў яе поўна. Жывец у скуры. Ахрэмаўцы Брасл.
ЖЫВЕЦ м. Нявылежалы лён. Чысты жывец; як трэш, і астаецца нявыцерта. Вялікія Баяры Шчуч.
ЖЫВЕЦ м. ткац. Шнур у нічальніцы ткацкага станка, да якога прывязваюцца ніці. Нітка ці некалькі нітак, якія прывязваюцца да нітоў. Нада прывязаць да нічальніцаў жывец, і жыўца заўязваюць на прутку. Дзяніскавічы Ганц. Па жыўцу пацягнеш нічальніцы то туды, то сюды. Баброўнікі Гарад.
86 👁